Câu chuyện bi thảm liên quan đến nguồn gốc Tết Hàn thực

1 tháng trước

Sự tích Tết Hàn thực là câu chuyện bi thảm liên quan đến vị vua nước Tấn thời Xuân Thu và công thần của ông, người cõng mẹ già vào núi sâu để "trốn" nhận thưởng.

Tết Hàn thực 3/3 (âm lịch) có nguồn gốc từ văn hóa Trung Quốc, liên quan đến câu chuyện về Tấn Văn Công thời Xuân Thu và một công thần của ông - Giới Tử thôi.

Câu chuyện về nguồn gốc Tết Hàn thực

Tiểu thuyết cổ điển Trung Quốc Đông Chu liệt quốc kể, sau 2 thập kỷ lưu vong, vua nước Tấn và Tấn Văn Công giành được giang sơn, bèn ban thưởng hậu hĩnh những công thần từng phò tá mình trong thời gian trước. Tuy nhiên, ông lại bỏ quên mất Giới Tử Thôi, người từng 19 năm tận tụy cùng ông nếm mật nằm gai, thậm chí có lần cắt thịt đùi nấu cho vua ăn khi khốn khó.

Vốn khinh bỉ những kẻ khoe công để nhận thưởng, Giới Tử Thôi không muốn mình giống họ nên lúc Tấn Văn Công lên ngôi, ông chỉ vào chúc mừng một lần rồi cáo ốm về nhà, yên phận nghèo khổ, đi khâu giày thuê để lấy tiền nuôi mẹ già. Khi Tấn Văn công ban thưởng công thần, do Giới Tử Thôi không có mặt nên vua cũng quên quên đi mất, không hỏi đến.

Người láng giềng của Giới Tử Thôi là Giải Trương thấy trên cửa thành có yết một tờ chiếu nói : "Nếu người nào có công lao mà chưa được dự thưởng thì cho phép tự nói ra" bèn vội vàng báo tin, nhưng ông chỉ mỉm cười không nói gì. Bà mẹ ở dưới bếp nghe tiếng, bảo: "Con khó nhọc trong 19 năm trời, từng cắt thịt đùi để dâng chúa công, sao bây giờ không nói ra mà lĩnh thưởng, họa may được một vài chung thóc, chẳng hơn đi khâu giày thuê hay sao?".

Câu chuyện bi thảm liên quan đến nguồn gốc Tết Hàn thực
Tấn Văn Công cho phóng hỏa đốt rừng để ép Giới Tử Thôi xuất hiện.

Giới Tử Thôi đáp rằng, trong các con của tiên vương, Tấn Văn Công hiền đức hơn cả nên trời để ngôi cho. "Những người theo hầu không biết ý trời, dám tự nhận là công mình, con nghĩ lấy làm xấu hổ lắm, chẳng thà đi khâu giày mà ăn còn hơn".

Bà mẹ nói: "Con dẫu không muốn làm quan cũng nên vào yết kiến một lần, để khỏi uổng cái công lao cắt thịt đùi ngày trước". Giới Tử Thôi đáp: "Con đã không muốn làm quan thì còn vào yết kiến làm gì?".

Người mẹ tỉnh ngộ, bèn khuyên con tìm nơi rừng núi ẩn thân, Giới Tử Thôi bèn đưa mẹ đến đất Miên Thượng núi cao hang sâu, làm nhà trong hang mà ở, duy nhất chỉ Giải Trương biết. Cũng chính người hàng xóm này vì không cam lòng mà đang đêm mang thư treo ở cửa cung. Thư viết: "Có một con rồng khi còn hoạn nạn cô thế, đàn rắn đi theo, chu du thiên hạ. Rồng không có ăn, một rắn cắt đùi, nay rồng trở về đã được yên sở, đàn rắn theo vào đều sung sướng cả, chỉ có một co, chẳng ai hỏi đến".

Tấn Văn Công đọc thư giật mình, nói: "Đây là Giới Tử thôi oán giận ta đó? Khi trước ta qua nước Vệ không có ăn, Giới Tử Thôi cắt thịt đùi để dâng ta, nay ta ban thưởng công thần mà quên mất Giới Tử Thôi, ấy là một điều lỗi của ta vậy". Vua bèn sai đi triệu Giới Tử Thôi nhưng người đã đi mất. Tấn Văn Công truyền bắt các láng giềng để hỏi, lại thông báo nếu ai biết mà chỉ dẫn thì thưởng cho làm quan.

Giải Trương bèn tâu với Tấn Văn Công rằng: "Bức thư ấy không phải là của Giới Tử Thôi, chính là của tôi làm thay đó! Giới Tử Thôi không muốn cầu thưởng, đă cõng mẹ vào ẩn trong hang núi ở đất Miêu Thượng, vậy nên tôi viết bức thư ấy để nhắc chúa công nhớ đến Giới Tử Thôi đó".

Tấn Văn Công liền cho Giải Trương làm chức hạ đại phu, ra lệnh đưa đường cho mình vào Miên Thượng tìm Giới Tử Thôi, nhưng tìm mãi không thấy đâu. Một người làm ruộng cho biết: "Mấy hôm trước, chúng tôi có trông thấy một người cõng một bà cụ già ngồi nghỉ ở núi này, vốc nước suối cho bà cụ uống, xong lại cõng bà cụ trèo lên trên núi, rồi sau không biết đi đâu".

Sau mấy ngày tìm kiếm khắp núi không được, Tấn Văn Công trên mặt có sắc giận trên mặt, bảo Giải Trương: "Sao Giới Tử Thôi giận ta đến thế? Ta nghe nói Tử Thôi là người chí hiếu, nếu ta đốt khu rừng này thì y tất phải cõng mẹ chạy ra".

Tuy nhiên, mặc cho lửa đốt trụi cả khu rừng, Giới Tử Thôi vẫn không ra, hai mẹ con ôm nhau chết dưới gốc cây liễu. Quân sĩ tìm được đống xương, Tấn Văn Công trông thấy thì ứa nước mắt, truyền cho quân sĩ đem chôn ở chân núi, lập miếu thờ, bao nhiêu ruộng xung quanh núi đều để tự điền (ruộng dùng cho việc thờ tự) cả, đổi tên núi là Giới Sơn. Hôm đốt rừng đúng vào ngày 3/3. Về sau người trong nước nhớ đến Giới Tử Thôi chết cháy nên đến hôm đó không nỡ đốt lửa, phải làm sẵn lương khô để ăn, gọi là tiết Hàn thực, nhà nhà chỉ ăn đồ nguội. Mỗi nhà cắm cành liễu ngoài cửa để chiêu hồn Giới Tử Thôi, cũng có nhà làm cỗ và đốt giấy để cúng tế.

Về sau, Tết Hàn thực phổ biến cả Trung Quốc và nhiều nước khác. Tuy nhiên, người Việt Nam ăn Tết Hàn thực theo cách riêng, với ý nghĩa riêng. Tết Hàn thực của người Việt còn gọi là Tết bánh trôi bánh chay, mang ý nghĩa hướng đến ông bà tổ tiên.

Vì sao Tết Hàn thực phải có bánh trôi bánh chay?

Tục cúng Bánh trôi bánh chay của người Việt gợi nhớ đến tích truyện “bọc trăm trứng của mẹ Âu Cơ”. Bánh trôi tượng trưng cho 50 quả trứng nở ra thành 50 người con lên rừng theo mẹ. Bánh chay tượng trưng cho 50 quả trứng nở ra thành 50 người con theo cha xuống biển.

Câu chuyện bi thảm liên quan đến nguồn gốc Tết Hàn thực
Tết Hàn thực của người Việt không thể thiếu bánh trôi, bánh chay.

Chính vì thế, Tết Hàn thực của người Việt chủ yếu mang ý nghĩa hướng về cội nguồn, tưởng nhớ công lao của những đã khuất.

Bánh trôi, bánh chay gợi sự tích mẹ Âu Cơ đẻ trăm trứng, phù hợp với văn hoá người ViệtTheo các chuyên gia văn hoá, khi bước sang tháng 3, thời tiết bắt đầu nóng lên, chuẩn bị bước sang mùa hè. Người Việt xưa đã sáng tạo ra món bánh trôi, bánh chay là những món ăn nguội, mang tính mát. Món ăn này vị ngọt thanh, rất phù hợp cho những ngày nóng nực.

Việc dùng bánh trôi, bánh chay để cúng lễ cũng mang nhiều ý nghĩa tốt đẹp. Nó thể hiện cho văn hóa lúa nước. Cả hai thứ bánh đều được làm từ bột gạo nếp thơm, thành quả lao động vất vả mới có được để dâng lên ông bà, tổ tiên.


like
share
comment


Bài viết mới
Tết Hàn Thực: Hội chị lao vào bếp tạo thảm họa khiến netizen phì cười

Tết Hàn Thực: Hội chị lao vào bếp tạo thảm họa khiến netizen phì cười

Tết Hàn thực là dịp hội chị em cùng nhau trổ tài làm bánh trôi, bánh chay dâng lên ông bà, tổ tiên. Thế nhưng, không ít "tai nạn" xảy ra khi nhiều chị em vô tình tạo nên những thành phẩm"dở khóc dở cười".
Hình như từ hồi cắt tóc layer, Kỳ Duyên mặc gì cũng sang chảnh và sành điệu hơn thì phải?

Hình như từ hồi cắt tóc layer, Kỳ Duyên mặc gì cũng sang chảnh và sành điệu hơn thì phải?

Kỳ Duyên đã chứng minh rằng khi chọn đúng kiểu tóc, người ta có thể thăng hạng dữ dội thế nào về cả nhan sắc lẫn style.
Mẹo nhỏ ướp sườn ngon: Nhiều người lười bỏ qua bước này bảo sao miếng sườn lại khô, không thấm vị

Mẹo nhỏ ướp sườn ngon: Nhiều người lười bỏ qua bước này bảo sao miếng sườn lại khô, không thấm vị

Trước khi tẩm ướp sườn, bạn nên làm bước này để món ăn thấm vị và thơm ngon hơn.
Ngọc Trinh tự dưng khoe "ghệ", nhìn vòng ba căng đầy là biết cùng team

Ngọc Trinh tự dưng khoe "ghệ", nhìn vòng ba căng đầy là biết cùng team

Mới đây nữ hoàng nội y công khai khen cô "ghệ" xinh đẹp trên mạng xã hội, dân mạng vào ngắm dáng mà mê mẩn chẳng rời mắt.
Pháp luật xử lý hành vi giả chết rồi tổ chức đám tang như thế nào?

Pháp luật xử lý hành vi giả chết rồi tổ chức đám tang như thế nào?

Những ngày qua, người dân huyện Cù Lao Dung, tỉnh Sóc Trăng bàn tán xôn xao về vụ gia đình ông Nguyễn Văn Liệt (59 tuổi, trú ấp Phước Hòa A, thị trấn Cù Lao Dung) tổ chức đám tang giả cho bà Trần Thị Tuyến (56 tuổi, vợ ông Liệt). Dưới góc độ pháp lý, nếu bà Tuyến giả chết nhằm mục đích trốn nợ thì có thể bị cơ quan điều tra xử lý về hành vi lạm dụng tín nhiệm chiếm đoạt tài sản.
Cách làm bánh trôi bánh chay ngũ sắc bắt mắt trong ngày Tết Hàn thực

Cách làm bánh trôi bánh chay ngũ sắc bắt mắt trong ngày Tết Hàn thực

Vào ngày Tết Hàn thực 3/3 âm lịch hàng năm, mỗi gia đình đều bận rộn chuẩn bị những đĩa bánh trôi, bánh chay. Năm nay, có vẻ những đĩa bánh trôi bánh chay ngũ sắc được các gia đình ưa chuộng hơn cả.
Công nghệ thay đổi định hướng công việc của giới trẻ như thế nào?

Công nghệ thay đổi định hướng công việc của giới trẻ như thế nào?

Công nghệ đang phát triển mạnh mẽ và ảnh hưởng trực tiếp đến cuộc sống hàng ngày và định hướng công việc của giới trẻ.
Thanh Hóa: Từ người giúp việc xứ chùa Vàng trở thành bà chủ "trồng" ra "loài hoa bất tử "

Thanh Hóa: Từ người giúp việc xứ chùa Vàng trở thành bà chủ "trồng" ra "loài hoa bất tử "

Từ một người giúp việc tại xứ sở chùa Vàng, bà Lê Thị Việt đã làm chủ được công nghệ khiến hoa tươi trở thành bất tử. Bà về nước, lập nghiệp, mỗi năm cho doanh thu hơn 1 tỷ đồng.
Học cách làm bánh tẻ nóng hổi, thơm ngon mềm dẻo

Học cách làm bánh tẻ nóng hổi, thơm ngon mềm dẻo

Cách làm bánh tẻ đơn giản, không cần cầu kỳ, chỉ dùng gạo tẻ, bánh vẫn mềm mịn, thơm phức, đem lại cảm giác ngon miệng và thích thú khi thưởng thức.
Choáng ngợp trước sân thượng "phủ trắng" 3500 bông hoa loa kèn

Choáng ngợp trước sân thượng "phủ trắng" 3500 bông hoa loa kèn

Chị Trần Diệu Thúy (Hà Đông, Hà Nội) đã hô biến sân thượng 200m2 thành vườn hoa khi cắm 3500 bông loa kèn, tạo nên một khung cảnh nên thơ, lãng mạn.

Bài viết khác
Netizen cười ngất với hướng dẫn sử dụng gối ôm "đi vào lòng đất"

Netizen cười ngất với hướng dẫn sử dụng gối ôm "đi vào lòng đất"

Mới đây, netizen được phen "cười nghiêng ngả" trước sản phẩm gối ôm đến từ một tiệm may thủ công khi cô chủ cửa hàng còn có tâm hơn hướng dẫn sử dụng tận tình.
Bạn gái sống trong căn hộ sang trọng, tôi cứ ngỡ là thiên kim tiểu thư cho đến khi về thăm nhà cô ấy thì phát hoảng

Bạn gái sống trong căn hộ sang trọng, tôi cứ ngỡ là thiên kim tiểu thư cho đến khi về thăm nhà cô ấy thì phát hoảng

Lần đầu tiên đến thăm nơi ở của Hồng tôi rất bất ngờ, một căn hộ chung cư sang trọng, chỉ những cô chiêu cậu ấm mới có thể sở hữu được.
Cách làm bánh giầy với đậu xanh dân dã mà cực ngon

Cách làm bánh giầy với đậu xanh dân dã mà cực ngon

Gạo nếp và đậu xanh là nguyên liệu chế biến rất nhiều loại bánh như: bánh chưng, bánh nếp… Hôm nay mình sẽ giới thiệu đến các Bạn cách làm bánh giầy từ 2 nguyên liệu chính đó.
Dịch tên địa danh theo “chị Google”, netizen được phen cười ná thở

Dịch tên địa danh theo “chị Google”, netizen được phen cười ná thở

Bằng cách dịch sát nghĩa theo Google, nhiều biển hiệu hay địa danh nổi tiếng đã biến thành nhiều cái tên "Việt hóa" ai đọc cũng phải cười lăn.
3 cách trị rụng tóc tại nhà đem lại hiệu quả bất ngờ

3 cách trị rụng tóc tại nhà đem lại hiệu quả bất ngờ

Bạn có thể tự chữa rụng tóc tại nhà bằng phương pháp vô cùng đơn giản.
Cách làm sushi rau củ chấm sốt bơ cực ngon tại nhà

Cách làm sushi rau củ chấm sốt bơ cực ngon tại nhà

Khi nhắc đến món ăn Nhật Bản được ưa thích thì phải nhắc đến sushi đầu tiên. Cùng PasGo biến tấu sushi với cách làm sushi rau củ Bạn nhé.
7 cách hiệu quả giúp giảm căng thẳng, lấy lại tinh thần thoải mái

7 cách hiệu quả giúp giảm căng thẳng, lấy lại tinh thần thoải mái

Lấy lại tinh thần nhanh chóng khi bạn cảm thấy căng thẳng hoặc bế tắc sẽ giúp loại bỏ những suy nghĩ không tốt và mang đến cho bạn những cảm xúc tích cực hơn.
Làm thế nào để năng suất hơn trong công việc?

Làm thế nào để năng suất hơn trong công việc?

Có những thói quen mà bạn có thể phát triển để tăng năng suất và hoàn thành công việc một cách hiệu quả hơn về mặt thời gian.
Làm thế nào để cứu vãn một cuộc hôn nhân đang đổ vỡ

Làm thế nào để cứu vãn một cuộc hôn nhân đang đổ vỡ

Từ nhiều lý do khác nhau, đa số các cặp đôi đều phải đối mặt với sự đổ vỡ. Đặc biệt, khi mối quan hệ bước sang một giai đoạn mới, đó là hôn nhân, thì câu chuyện dường như còn có nhiều vấn đề hơn như thế nữa.
Ban bầu cử đại biểu Quốc hội được thành lập như thế nào?

Ban bầu cử đại biểu Quốc hội được thành lập như thế nào?

Bạn đọc hỏi: Việc thành lập Ban bầu cử đại biểu Quốc hội được thực hiện như thế nào?

Website hay